Ποιοι ήξεραν για την αμερικανική επίθεση στο Ιράν... πριν από τη CIA - Τα ύποπτα crypto wallets που προέβλεψαν την πτώση Khamenei

Έξι εβδομάδες πριν αμερικανικά και ισραηλινά αεροσκάφη σκοτώσουν τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, στις 28 Φεβρουαρίου, μια ομάδα νέων, μέχρι τότε ανενεργών crypto wallets άρχισε να αγοράζει συμβόλαια του Polymarket που προέβλεπαν «τον Khamenei εκτός εξουσίας έως τον Μάρτιο».
Τις ώρες πριν από την ίδια την επίθεση, έξι λογαριασμοί αποκόμισαν συνολικά κέρδη 1,2 εκατ. δολαρίων από στοιχήματα που είχαν τοποθετηθεί σχεδόν με απόλυτη χρονική ακρίβεια σε σχέση με την επιδρομή.
Μέχρι να ολοκληρωθεί η επιχείρηση, είχαν στοιχηματιστεί 529 εκατ. δολάρια για τον χρόνο της επίθεσης και ακόμη 150 εκατ. δολάρια για την απομάκρυνση του Khamenei — με το μεγαλύτερο μέρος των στοιχημάτων να έχει κλείσει υπέρ των traders πριν το Πεντάγωνο αναφέρει έστω και μία λέξη.
Κανένας διπλωμάτης, καμία ενημέρωση και κανένα ειδησεογραφικό πρακτορείο δεν πρόλαβε αυτή την αγορά.
Αυτή την εβδομάδα, καθώς τα Kalshi και Polymarket ανακοίνωσαν συνολικό μηνιαίο όγκο συναλλαγών άνω των 50 δισ. δολαρίων, ένα νέο κύμα σχολίων έθεσε το ερώτημα εάν οι αγορές προβλέψεων έχουν πλέον εξελιχθεί σε ταχύτερο και καθαρότερο σήμα από τις επίσημες διπλωματικές δηλώσεις.
Είναι το σωστό ερώτημα.
Οι περισσότεροι από όσους το θέτουν, όμως, πρόκειται να πάρουν τη λάθος απάντηση, σημειώνει το Cointribune.

Τα 50,6 δισ. δολάρια και η παραπλανητική εικόνα

Τα Kalshi και Polymarket κατέγραψαν συνολικό όγκο συναλλαγών 50,6 δισ. δολαρίων τον Ιούλιο, επίπεδο-ρεκόρ. Ωστόσο, ο αριθμός αυτός είναι σχεδόν εκ φύσεως παραπλανητικός.
Περίπου 20 δισ. δολάρια προήλθαν μόνο από συμβόλαια που σχετίζονταν με το Παγκόσμιο Κύπελλο, ενώ τα αθλητικά στοιχήματα και τα στοιχήματα στις τιμές των κρυπτονομισμάτων —και όχι η γεωπολιτική— ήταν αυτά που οδήγησαν και τις δύο πλατφόρμες σε νέα ιστορικά υψηλά.
Το πραγματικά πολιτικό και γεωπολιτικό κομμάτι είναι μικρότερο, αλλά αναπτύσσεται ταχύτερα και έχει πολύ μεγαλύτερη σημασία.
Μόνο το Polymarket είχε πάνω από 2 δισ. δολάρια σε στοιχήματα που σχετίζονταν με τον πόλεμο κατά τις χειρότερες εβδομάδες της σύγκρουσης στο Ιράν στις αρχές Μαρτίου.
Και οι δύο πλατφόρμες διαθέτουν πλέον ζωντανά, με συνεχή αναπροσαρμογή τιμών, συμβόλαια για την κυμαινόμενη διαδικασία κατάπαυσης του πυρός στην Ουκρανία — μεταξύ αυτών και ένα συμβόλαιο, μέχρι αυτή την εβδομάδα, για το εάν η Ρωσία θα απαντήσει καν σε ουκρανική πρόταση για τον τερματισμό των επιθέσεων εναντίον πολιτικών στόχων στη Μαύρη Θάλασσα.
Δεν πρόκειται για μια καινούργια συζήτηση.
Το 2003, ο ίδιος ο ερευνητικός βραχίονας του Πενταγώνου επιχείρησε να δημιουργήσει μια κυβερνητική εκδοχή ακριβώς αυτού του μοντέλου, το Policy Analysis Market.
Το Κογκρέσο το κατάργησε μέσα σε μία εβδομάδα από την έναρξή του, αφού γερουσιαστές το χαρακτήρισαν «γραφείο στοιχημάτων τρομοκρατίας».
Είκοσι τρία χρόνια αργότερα, το κοινό διεξάγει αυτό το πείραμα ούτως ή άλλως — απλώς χωρίς κανέναν μέσα στην κυβέρνηση που να μπορεί να το απενεργοποιήσει.



Το επιχείρημα υπέρ των αγορών είναι ισχυρότερο απ' όσο παραδέχονται οι σκεπτικιστές

Ας ξεκινήσουμε με την υπεράσπιση των αγορών, επειδή είναι ισχυρότερη από όσο παραδέχονται οι περισσότεροι επικριτές τους.
Το ίδιο το εσωτερικό περιοδικό της Central Intelligence Agency υποστήριξε το 2006 ότι οι αγορές προβλέψεων θα μπορούσαν να ξεπεράσουν σε απόδοση τις συμβατικές αναλύσεις.
Επικαλέστηκε την επιτυχία των Iowa Electronic Markets στην πρόβλεψη των προεδρικών εκλογών, τα futures του χυμού πορτοκαλιού που ξεπερνούσαν σε ακρίβεια τις επίσημες προβλέψεις της National Weather Service, καθώς και ένα εσωτερικό πείραμα της HP Labs, στο οποίο οι αγορές προβλέψεων μεταξύ εργαζομένων ξεπέρασαν τις επίσημες προβλέψεις πωλήσεων της εταιρείας περίπου τρεις στις τέσσερις φορές.
Ο μηχανισμός είναι απλός.
Οι αγορές συγκεντρώνουν διάσπαρτες πληροφορίες τις οποίες κανένας μεμονωμένος αναλυτής, όσο υψηλόβαθμος κι αν είναι, δεν κατέχει στο σύνολό τους.
Τα στοιχήματα για το Ιράν πριν από την επίθεση μοιάζουν, εκ πρώτης όψεως, με αυτόν ακριβώς τον μηχανισμό να λειτουργεί με ταχύτητα πολέμου: χρήματα να μετακινούνται με βάση πληροφορίες πριν αυτές μετατραπούν σε είδηση.

Όταν η «πρόβλεψη» μοιάζει περισσότερο με διαρροή

Όμως, αν εξετάσουμε προσεκτικότερα τι είδους πληροφορία ήταν αυτή, η διατύπωση ότι «οι αγορές νίκησαν τη CIA» αρχίζει να καταρρέει.
Εταιρείες που ειδικεύονται στην ανάλυση blockchain εντόπισαν τα κέρδη πριν από την επιδρομή σε έναν μικρό αριθμό wallets χωρίς προηγούμενο ιστορικό συναλλαγών πριν από τα μέσα Ιανουαρίου.
Τα wallets αυτά ήταν σχεδόν αποκλειστικά συγκεντρωμένα σε συμβόλαια που συνδέονταν με τη συγκεκριμένη ημερομηνία και τον συγκεκριμένο στόχο της επίθεσης.
Αυτό δεν είναι η κλασική εικόνα διάσπαρτων δημόσιων πληροφοριών που συγκλίνουν σε μια τιμή.
Είναι η εικόνα μιας διαρροής — ή μιας εξαιρετικά επιτυχημένης εκτίμησης από κάποιον που βρισκόταν κοντά στον σχεδιασμό της επιχείρησης — η οποία μετατράπηκε μέσω ενός ανώνυμου, ρευστού και νόμιμου χρηματοοικονομικού εργαλείου σε κέρδος.
Μέλος του Κογκρέσου έχει ήδη ζητήσει απαντήσεις από το Polymarket σχετικά με ένα μεμονωμένο στοίχημα ύψους 500.000 δολαρίων για την επίθεση στο Ιράν.
Η αγορά δεν ξεπέρασε σε ανάλυση τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών.
Στην καλύτερη περίπτωση, έδωσε σε κάποιον που διέθετε εσωτερική πληροφόρηση —Αμερικανό, Ισραηλινό ή Ιρανό— έναν ταχύτερο και πιο δύσκολα ανιχνεύσιμο τρόπο να την αξιοποιήσει οικονομικά από οποιονδήποτε υπήρχε στο παρελθόν.
Αυτό αποτελεί μια πραγματικά σημαντική εξέλιξη για τις πληροφορίες ανοιχτών πηγών.
Δεν είναι όμως το ίδιο με τον ισχυρισμό ότι «η αγορά γνωρίζει περισσότερα από τους αναλυτές».
Και η σύγχυση μεταξύ των δύο είναι ακριβώς το λάθος που εξαπλώνεται σήμερα στη συζήτηση για τις διεθνείς σχέσεις.

Η παγίδα των συμβολαίων

Το δεύτερο πρόβλημα είναι πιο πεζό και, για τους αναλυτές, πιο επικίνδυνο: η διατύπωση των συμβολαίων.
Ένα ευρέως διαδεδομένο συμβόλαιο του Polymarket που ρωτούσε εάν η Ρωσία και η Ουκρανία θα πετύχουν κατάπαυση του πυρός πριν από το τέλος του 2026 έκλεισε ως «ναι» εδώ και μήνες.
Η αγορά θεώρησε ότι η προϋπόθεση εκπληρώθηκε λόγω μιας 32ωρης ορθόδοξης πασχαλινής εκεχειρίας τον Απρίλιο, την οποία και οι δύο πλευρές παραβίασαν μέσα σε λίγες ώρες και η οποία κατέρρευσε, οδηγώντας ξανά σε πλήρους κλίμακας συγκρούσεις μέχρι τη στιγμή που το ανταλλακτήριο προχώρησε στην πληρωμή.
Όποιος διάβαζε εκείνο το κλεισμένο συμβόλαιο ως απόδειξη ότι ο πόλεμος είχε τελειώσει ή ότι όδευε προς το τέλος του, θα είχε κάνει ένα πολύ συγκεκριμένο και σοβαρό λάθος.
Το Κίεβο και η Μόσχα έχουν περάσει έκτοτε τουλάχιστον από δύο ακόμη εκεχειρίες και καταρρεύσεις τους, ενώ αυτή την εβδομάδα η Ουκρανία περιμένει απάντηση σε μια πολύ πιο περιορισμένη πρόταση που αφορά μόνο πολιτικούς στόχους στη Μαύρη Θάλασσα.
Τα συμβόλαια για το Ιράν αντιμετωπίζουν το αντίστροφο πρόβλημα.
Ένα συμβόλαιο του Polymarket ύψους 345 εκατ. δολαρίων για μια «μόνιμη συμφωνία ειρήνης» έχει μπλοκάρει λόγω διαφωνιών μεταξύ των traders σχετικά με το εάν μια προσωρινή συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν μπορεί να θεωρηθεί ότι πληροί την προϋπόθεση.
Ο λόγος είναι ότι η διατύπωση του συμβολαίου δεν συνδέθηκε ποτέ με ένα συγκεκριμένο, επαληθεύσιμο γεγονός.
Η τιμή δεν αποτελεί πιθανότητα για το γεγονός που εσύ νομίζεις ότι μετρά, εκτός εάν το ίδιο το συμβόλαιο ορίζει με ακρίβεια ποιο είναι αυτό το γεγονός.
Και τα περισσότερα δεν το κάνουν.

Ούτε να τις αγνοούμε ούτε να εμπιστευόμαστε τυφλά την τιμή

Αν συνδυάσουμε αυτά τα δύο προβλήματα, η ειλικρινής θέση δεν είναι ούτε «αγνοήστε αυτές τις αγορές» ούτε «εμπιστευθείτε την τιμή».
Οι αγορές προβλέψεων διαβάζονται καλύτερα ως ανιχνευτές διαρροών και κλίματος σε πραγματικό χρόνο και όχι ως μαντικές μηχανές.
Είναι πραγματικά χρήσιμες για να εντοπίζουν πότε κάποιος με πρόσβαση σε πληροφορίες κινείται νωρίς.
Είναι όμως πραγματικά άχρηστες —και συχνά ενεργά παραπλανητικές— όταν χρησιμοποιούνται από μόνες τους ως εκτίμηση της πιθανότητας για το τι πρόκειται πράγματι να συμβεί.
Αυτή ακριβώς είναι η διάκριση που το πολιτικό σύστημα δεν επέτρεψε ποτέ να ωριμάσει.
Το Policy Analysis Market του 2003 δεν καταργήθηκε επειδή η στατιστική του βάση ήταν λανθασμένη.
Οι ίδιοι οι αναλυτές της CIA εξακολουθούν να παραπέμπουν θετικά στην έρευνα που βρισκόταν πίσω από αυτό.
Καταργήθηκε επειδή τα επίσημα στοιχήματα πάνω σε κρατική βία είναι πολιτικά τοξικά.
Η ίδια αντίδραση είναι εμφανής σήμερα στις επιστολές των βουλευτών σχετικά με τα στοιχήματα για το Ιράν και στην καθυστερημένη ανάπτυξη από την SEC των ETFs που συνδέονται με αγορές προβλέψεων.
Το αποτέλεσμα είναι ότι ένα πραγματικά χρήσιμο αναλυτικό εργαλείο έχει μέχρι σήμερα υπάρξει μόνο σε μια μη ρυθμιζόμενη, οριακά συνδεδεμένη με τον τζόγο μορφή, στην οποία στοιχηματίζουν από κοινού φίλαθλοι του Παγκοσμίου Κυπέλλου, μεγάλοι πολιτικοί traders και ενδεχομένως πληροφοριοδότες, μέσα στο ίδιο βιβλίο εντολών.
Και δεν υπάρχει κανένας θεσμικός μηχανισμός που να μπορεί να διαχωρίσει το σήμα από τον θόρυβο.

Τρία πιθανά σενάρια για τον επόμενο χρόνο

Βασικό σενάριο – περίπου 55% πιθανότητα

Το σημερινό μοτίβο συνεχίζεται χωρίς ουσιαστική διόρθωση.
Αναλυτές διεθνών σχέσεων, δημοσιογράφοι, ακόμη και ορισμένοι κυβερνητικοί αξιωματούχοι χρησιμοποιούν ολοένα συχνότερα τις τιμές των Polymarket και Kalshi σε ενημερώσεις και σημειώματα ως συμπληρωματικό δείκτη, επειδή μια τιμή μοιάζει πιο συγκεκριμένη από μια διπλωματική αναφορά γεμάτη επιφυλάξεις.
Κατά διαστήματα θα εμφανίζονται ενοχλητικές λανθασμένες ερμηνείες —όπως το επεισόδιο με την «κατάπαυση του πυρός» στην Ουκρανία που έκλεισε ως «ναι»— οι οποίες θα γίνονται αντικείμενο χλευασμού στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στη συνέχεια θα διορθώνονται σιωπηρά, χωρίς να αλλάζει η βασική πρακτική.
Ο όγκος συναλλαγών θα συνεχίσει να αυξάνεται, τα αθλητικά στοιχήματα θα εξακολουθούν να κυριαρχούν στους συνολικούς αριθμούς και τα γεωπολιτικά συμβόλαια θα παραμένουν μια θορυβώδης μειοψηφία που θα συγκεντρώνει δυσανάλογη προσοχή σε σχέση με το ποσοστό των χρημάτων που διακινεί.

Αρνητικό σενάριο

Μια αγορά που βασίζεται στην τιμή ενός συγκεκριμένου γεγονότος θα επηρεάσει μια πραγματική πολιτική ή στρατιωτική απόφαση —μια επίθεση, μια διαπραγματευτική θέση, μια απόφαση για κυρώσεις— και αργότερα θα αποδειχθεί ότι η απόφαση επηρεάστηκε από μια μικρή, πιθανώς συντονισμένη ομάδα ενημερωμένων ή χειραγωγών traders και όχι από πραγματική συλλογική σοφία.
Το σκάνδαλο που θα ακολουθήσει, ενισχυμένο από ένα Κογκρέσο ήδη ευαισθητοποιημένο από την υπόθεση των στοιχημάτων για το Ιράν, θα προκαλέσει ακριβώς το είδος της πολιτικής αντίδρασης που οδήγησε στην κατάργηση του Policy Analysis Market το 2003.
Θα μπορούσαν να επιβληθούν περιορισμοί ή ακόμη και πλήρης απαγόρευση των γεωπολιτικών συμβολαίων και των συμβολαίων που σχετίζονται με πολέμους, ξεχωριστά από την εκστρατεία πίεσης που βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη για τα αθλητικά στοιχήματα.
Το χρήσιμο σήμα —η ανίχνευση ενημερωμένου χρήματος— θα ρυθμιζόταν μαζί με τον θόρυβο, επειδή κανείς δεν θα είχε δημιουργήσει εγκαίρως τα εργαλεία που θα μπορούσαν να τα διαχωρίσουν.

Θετικό σενάριο

Ένας συγκεκριμένος και αξιόπιστος φορέας —μια ποσοτική ερευνητική εταιρεία, ένας οργανισμός πληροφοριών ανοιχτών πηγών ή ένα πανεπιστημιακό εργαστήριο που θα βασιστεί στη δουλειά ιχνηλάτησης wallets που ήδη κάνουν ανεπίσημα εταιρείες όπως η Bubblemaps— θα μπορούσε να μετατρέψει τη μέθοδο εντοπισμού διαρροών σε ένα επαναλαμβανόμενο και αξιόπιστο προϊόν.
Θα εντοπίζει ανώμαλα, πρόσφατα ενεργοποιημένα wallets που συγκεντρώνουν στοιχήματα σε αυστηρά καθορισμένα και επαληθεύσιμα συμβόλαια, διαχωρίζοντάς τα από τη συνηθισμένη πολιτική και αθλητική ροή χρημάτων.
Αυτό θα μετέτρεπε τη σημερινή αποσπασματική δημοσιογραφική πρακτική στο αναλυτικό εργαλείο που είχε φανταστεί η μελέτη της CIA του 2006, χωρίς να χρειάζεται να το χρηματοδοτήσει κάποια κυβερνητική υπηρεσία ή να ακολουθήσει μια πολιτική μάχη που θα οδηγούσε στην κατάργησή του.

Η πραγματική ιστορία δεν είναι «αγορές εναντίον υπηρεσιών πληροφοριών»

Η ενδιαφέρουσα ιστορία δεν ήταν ποτέ ότι «οι αγορές προβλέψεων είναι καλύτερες από τις υπηρεσίες πληροφοριών».
Αυτή η διατύπωση κολακεύει και τις δύο πλευρές και δεν δοκιμάζει καμία.
Το πραγματικό εύρημα είναι πιο περιορισμένο και πολύ πιο χρήσιμο:
Αυτές οι αγορές κινούνται περιστασιακά πριν από τη δημόσια αποκάλυψη, επειδή κάποιος που διαθέτει πραγματικές πληροφορίες συναλλάσσεται βάσει αυτών.
Όλα αυτά συμβαίνουν μέσα σε έναν πολύ μεγαλύτερο όγκο αθλητικών στοιχημάτων και συμβολαίων με ασαφή διατύπωση, τα οποία μπορούν να παραπλανήσουν όποιον διαβάζει την τιμή ως πιθανότητα.
Το πραγματικό ζητούμενο, επομένως, δεν είναι να μάθουμε να εμπιστευόμαστε τον αριθμό.
Είναι να μάθουμε να ξεχωρίζουμε αυτές τις δύο κατηγορίες.

Η επόμενη δοκιμασία έρχεται στη Μαύρη Θάλασσα

Αξίζει να παρακολουθήσουμε τι θα συμβεί στην τιμή του συμβολαίου για την πρόταση κατάπαυσης του πυρός στην Ουκρανία στη Μαύρη Θάλασσα τις επόμενες ημέρες.
Το Κίεβο υπέβαλε την πρόταση στις 13 Αυγούστου και η Moscow δεν έχει ακόμη απαντήσει.
Εάν η αγορά κινηθεί απότομα πριν υπάρξει οποιαδήποτε ρωσική επίσημη δήλωση, αυτό θα αποτελέσει ένα από τα καθαρότερα ζωντανά τεστ που θα μπορούσε να έχει αυτή η μεθοδολογία.
Θα δείξει εάν αυτές οι πλατφόρμες εντοπίζουν ένα πραγματικό σήμα — ή απλώς αναπροσαρμόζουν τις τιμές τους με βάση μια φήμη.

www.bankingnews.gr